انواع نما :
دسته بندي اندازه نما به محل دوربين بستگي دارد و به طور کلي موضوع قراردادي است . معمولا در تعريف اندازه يک نما آن مقدار از موضوع که پرده را مي پوشاند مورد نظر است يا اينکه موضوع با چه فاصله اي از دوربين ظاهر مي شود .


انتخاب اندازه نما :
محدوديتهاي مربوط به اندازه صفحه تلويزيون مانع ارائه اندازه هاي مختلف نما نمي شود . اگر چه صفحه کوچک تلويزيون ، نماهاي بسيار دور صحنه ها را از اعتباري که مي توانند در سالن سينما داشته باشند ساقط مي کند اما همواره مي توان صحنه و رويداد را با انواع نماها نشان داد .


اکستریم کلوز آپ ( E.C.U ) یا اینسرت (INSERT )
درشت ترین نما در سینما است. این اصطلاح بیشتر در انسان کاربرد دارد وشامل نمایی
از چشمها ، لبها ودست فردی می باشد که معمولا با لنز تله فیلمبرداری می شود.دراشیا
بیشـــــتر از اصطـــلاح اینسرت استفاده می شود.کوچکــــترین حرکت دراین نما کاملأ
مشخص می شودوازلحـــاظ حسی بیشــــترین تاثیر رادر مخاطب دارد مانند: لـــــرزش
دستهایا تبسم و... در اشیا نیز سویچ ماشین ، کلید، سوراخ کلیدوانگــــشترو.... نماهای
اینسرت هستند.لازم به توضیح است که در تلویزیون اصطــــــلاح اینسرت برای تصاویر
درشت از انجام عمــــــلی که توضیح آن توسط مجری یا کارشناس برنامه داده می شود
وبعد از اتمام توضیحات از آنها فیلمبرداری می شودگفته می شود.
کلوز آپ (C.U )
نمای درشت از چهره انسان از زیر چانه تا بالای سر را می گویـــند.این نما می تواند
گویای حالات خاص فرد درموقعیــــتهای متفاوت باشد وبرای تاثـــیر گـــذاری بیشتر
بربیننده مورداستفاده قرار می گیرد.ازاین نما برای تاکــــید بیشتر صحبـــتهای شخص
استفاده می شود.محیط اطراف بطور ناواضح است وتاثیری بربینــــنده نداردوبالنز تله
فیلمبرداری می شود. درموردمناظر کلوز آپ می تواند قسمتی از منــظره باشد مثلا در
یا پنجره می تواند کلوز آپ ساختمان باشد.
مدیوم کلوز آپ (M.C.U)
نمایی است که از زیر ســـینه تا بالای سر را شامل می شود.زمانی اینــــگونه نماها مور
داستفاده قرار می گــــیرد که توجه به فرد صحبت کـــننده یا فرد مــــقابل او وعـــــکس
العـــــملهای هردوشخص یا یکی از آنها ایــــــجاب نمـــــاید.این نما برای توجــــ-ه دادن
مخاطـــــبان به صحــــبتهای شخص بسیار کاربرد داردوکادرمناسبی برای مصاحبه های
تلویزیونی می باشد.
مدیوم شات یا نمای میانه (M.S)
گاهی لازم است مقداری از اشیاوحال وهوای صحـــــــنه توام بافرد نشان داده شود تا
بینندگان بامحیط وموقعیت فرددرصحنه اندکی آشنا شود ازاین نما اســـتفاده میشود.این
نمـــا از کمر به بــــــالا انسان رانشان می دهدوحد فاصـــــل نمای کلوز آپ مدیوم
لانگ شات (نمای تمام قد) است.در این نما فــــرد می تواند حرکات جزئی وحرکات
دست را انجام دهد.تاثیر فرد نسبت به نماهای بسته تر کمــــــــتر شده واندکی صحنه و
موقعیت آن تاثیر دارد وبالنز نرمال فیلمبرداری می شود.
آمریکن شات (A.S)
نمایی است از زانو به بالا ومعمولا درفیلمهای آمریکایی ووسترن استــفاده می شود.
در این نماتاثیر محیط بیشتر شده وبه همان اندازه از تاثیر فرد کاسته شده است وبالنز
نرمال یا واید ضعیف فیلمبرداری می شود.
مدیوم لانگ شات یا فول شات (M.L.S)
نمایی است تمام قد ازانسان که بعضی آن را لانگ شات نیزمی گــــــــــویند.دراین
صحنه انسان وحرکات او درکادر دیده می شود وارتباط او با صحنه واشـــیای آن
نشان داده می شود.
لانگ شات (L.S)
نمایی است که یک یا چند نفر در حال گفتگو یا انجام کاری در صحنه دیده می شود.
دراین نما قسمتهای زیادی از صحنه دیده می شود ومی توان گفت صحنه وفرد تاثیر
یکسانی دارند مانند راه رفتن افراد درخیابان یا افراد خانواده سر سفره و....معمولا
بعضی ها به این نما فول شات هم می گویند وبا لنز واید فیلمبرداری می شود.
اکستریم لانگ شات (E.L.S)
نمایی است بسیار دور ازانسان یا انسانها یا یک شهر ویک روستا یا کارخــانه و......
در این نما فرد تاثیر نداردومحیط وعوامل آن بر مخاطب تاثــیر دارد.این نــــــما برای
معرفی منطقه وسیع وجمعیت انبوه یا تنهایی یک فرد در منطقه وسیع استفاده می شود.
سایر نماها
تو شات (TWO.S)
این نما برای نشان دادن دو نفر در حال صحبت کردن یاانجام دادن
کاری که در ارتباط با هم هستند به کار می رود .دراین نما معمولا
افراد را از سینه به بالا نشان می دهد وتاثیر آن مشابه M.C.U است.
این نما با لنز تله فیلمبرداری می شود.
کلوز شات (C.S)
گاهی لازم است تمام افراد در یک خیابان یا در حال خروج از ایستــگاه مترو از ناحیه
سینه به بالا نشان داده شوند که درحال حرکت به طرف دوربین هســتند.برای گـــــرفتن
این نما دوربین در دوردست قرار می گیرد وبا لنز تله فیلـــمبرداری می شود.این نما در
گرفتن تصاویر بسته از اشیای بی جان ودکور هم کاربرد دارد.
اور شولدر
نمایی است که از پشت سر وشانه فردی ، M.C.U یاC.U فــرد دیگر
گرفته می شود.در این نما قسمت کمی از پشت سر وشانه فـــرد پشت به دوربین دیده
می شود. از این نما برای تقطیع صحبتهای طولانی بین دو نفر وتاثـــــیر گذاری بیشتر
صحبتهای آنها استفاده می شود. فاصله کانونی لنز در این نما تاثیــــرات ویژه ای دارد
مثلأ اگر با لنز تله واز فاصله نزدیک فیلمبرداری شود یکی از افراد نا واضح خواهد
شد مگر اینکه دوربین عقب تر رود تا هردو واضح شوند .پرسپکتیو هم متفاوت خواهد بود.
حرکت پن ( پان ) ( چرخش افقي )
حرکت پان رابطه فضايي بين دو موضوع يا محيط را به بيننده نشان مي دهد . در حالي که برش از نقطه اي به نقطه ديگر و تغيير سريع ديدگاه اين حالت تداوم را به وجود نمي آورد . حرکت پان بايد نرم و آرام باشد ، حرکت پان مقطع و مردد کيفيت تصوير را کاهش مي دهد .

پن ( پان ) تعقيبي :
پان تعقيبي از رايج ترين حرکات دوربين بر محور ثابت است . در اين حرکت دوربين براي تعقيب موضوع در حال حرکت ، پان مي کند .
پان مروري : در اين نوع پان ، دوربين به آرامي صحنه را مي کاود و به بيننده امکان مي دهد نقاط جالب توجه خود را انتخاب کند . حرکت پان مروري جنبه نمايشي دارد و انتظار را در بيننده پرورش مي دهد .
پان گسسته : حرکتي نرم و طولاني است که به طور ناگهاني متوقف مي شود تا تضاد بصري در تصوير پديد آورد . از اين پان معمولا براي مرتبط ساختن يک رشته موضوعهاي جدا از هم استفاده مي شود .
سرعت پان : سرعت پان بر تصوير و اهداف آن موثر است . حرکت پان کند ، بسته به کاربردش مي تواند جلب توجه کند يا ملال آور باشد .
پان شلاقي : از جمله حرکات سريع پان مي توان پان شلاقي را نام برد که به سرعت از موضوعي به موضوع ديگر مي چرخد و صحنه مياني را لحظه اي زودگذر به صورت تار و مبهم نشان مي دهد .
پان شلاقي معمولا تغييرات نسبي يا قياسي پويا ايجاد مي کند :
1 - پيوند ديدگاههاي متفاوت يک صحنه
2 - تحکيم تداوم کانون توجه
3 - تغيير کانونهاي توجه از يک ناحيه متمرکز به ناحيه ديگر
4 - نمايش علت و معلول
5 - مقايسه يا تضاد
6 - نقل و انتقال در مکان و زمان سينمايي
7 - تغيير جهت نمايشي
حرکت تيلت ( چرخش عمودي )
حرکت تيلت عبارت از چرخش عمودي بدنه دوربين بر محور ثابت است . اين چرخش دوربين به بالا و پايين به بيننده توانايي مي بخشد تا بين موضوعها و مناطقي که از يکديگر فاصله دارند پيوندي بصري برقرار مي کند . اساساً ، حرکت تيلت به بالا در بر دارنده احساس ، افزايش توجه و هيجان ، انتظار ، اميد و پيش بيني است . بر عکس ، حرکت تيلت به پايين با کاهش توجه و هيجان نوميد شدن ، افسردگي و بررسي انتقادي همراه است .

ارتفاع دوربين :
زاويه دوربين نسبت به موضوع تاثير قابل ملاحظه اي بر واکنش بيننده نسبت به آن دارد . برش بين نماهاي زاويه بالا و زاويه پايين از بازيگر ، به خوبي اين تاثير را آشکار مي کند .

زواياي غير عادي دوربين :
زواياي غير عادي دوربين توجه بيننده را به ناهنجار بودن يا ابتکاري بودن موقعيت دوربين جلب ميکند . به طوري که بيننده از تعقيب صحنه اصلي بازمانده و متوجه چگونگي استقرار دوربين مي شود آنجا که بيننده جلب چنين مسائلي مي شود اصول مکانيکي بر مفاهيم هنري که منظور اصلي زاويه غير عادي دوربين بوده است غلبه خواهد کرد.
تاثير رواني زواياي غير عادي :
تصور کنيد که دوربين نماي زاويه بالايي را از پير مردي که در خيابان هاي باران زده قدم مي زند مي گيرد در چنين تصويري بيننده احساس قدرت يا برتري نخواهد کرد بلکه نسبت به پيرمرد احساس ترحم مي کند يا به حال او تاسف مي خورد . البته اينها نمونه هاي روانشناختي متفاوتي در زمينه مضنون اساسي « بيننده - توانا ، موضوع – ضعيف » هستند که نماي زاويه بالا ارائه مي دهد
تاثير زواياي غير عادي بر موضوع :
ارتفاع دوربين بر چگونگي ظاهر بازيگران نيز موثر است . نماي مرتفع لطف تصوير را از بين مي برد و آن را از شکل مي اندازد .
حرکت دوربين :
نوع پايه اي که دوربين روي آن سوار است ، کيفيت و آزادي حرکت آن را تعيين مي کند .
چشمگير بودن حرکت دوربين : بارزترين جلوه هاي حرکت دوربين زماني آشکار ميشود که موضوع مورد نظر ثابت باشد . چنانچه دوربين با موضوع حرکت کند تاثير حرکت آن کاهش مي يابد .


حرکت دوربين يا حرکت موضوع :
بين جلوه هاي حرکت دوربين و حرکت موضوع تفاوتهاي اصولي وجود دارد . اين تفاوتها را به سادگي مي توان با تماشاي تلويزيون بدون صدا دراتاقي تاريک مشاهده کرد . هنگامي که دوربين متحرک به طور ذهني صحنه اي را مي کاود ، اين طور به نظر مي آيد که ديدگاه شما از طريق پنجره تلويزيون در حال حرکت و چرخش است . در مورد حرکت موضوع ، اين موضوعها هستند که جلوي دوربين ثابت به طرف شما مي آيند يا از شما دور مي شوند و جلوه اي که پديد مي آيد ، عيني است .

حرکت تقليدي دوربين :
به طور کلي حرکت دوربين علاوه بر اينکه توجه بيننده را آشکارا به خود جلب ميکند نوعي ارتباط ذهني نيز بين کارگردان و بيننده برقرار مي سازد .
